Nieuwe vestigingen en de wervingsvraag · Grond-, water- en wegenbouw in Fryslân

Het verloop in Fryslân begint bij 40 in 2019 en bereikt 15 in 2025. In volgorde van de meetpunten zijn de tussenstappen 0, +20, +5, -10, +10, -50 oprichtingen. De grootste absolute stap voor Grond-, water- en wegenbouw valt tussen 2024 (65) en 2025 (15). In deze selectie geldt 2025 met 15 als laagste meetpunt, en 2022 met 65 als hoogste. De eindwaarde ligt daarmee 50 onder dat maximum en 0 boven het minimum van Fryslân.

Van 2019 tot 2025 verschoof het totaal voor Fryslân van 5.630 naar 5.555 oprichtingen. De verandering binnen Grond-, water- en wegenbouw was -25, bij een totale regionale beweging van -75. In 2019 kwam de categorie daarmee uit op 0,71 procent van Fryslân en in 2025 op 0,27 procent. Binnen dezelfde regio heeft Diensten op het gebied van informatie een bijna zo grote telling (15), vanuit 15 bij het eerste meetpunt. Sommige branchegroepen binnen de bron overlappen; deze twee categorieën zijn apart vergeleken.

Een tweede CBS-tabel geeft het aantal bestaande vestigingen van Grond-, water- en wegenbouw op 1 januari 2025: 570 in Fryslân en 16.560 in Nederland. De oprichtingenstatistiek telt vestigingen bij de oprichting van een nieuw bedrijf. Gedurende 2025 staan respectievelijk 15 en 1.460 van zulke oprichtingen geregistreerd. Per honderd vestigingen aan het begin van het jaar komt dat neer op 2,63 voor Fryslân en 8,82 landelijk. Voor een wervingsbrief over openingen is dat een andere maat dan het absolute aantal 15. De verhouding bevat geen individuele kandidaten of contactadressen.

Op 1 januari 2026 staan er 535 vestigingen van Grond-, water- en wegenbouw in Fryslân. Het verschil met 1 januari 2025 bedraagt -35 vestigingen. Zet die verandering naast de 15 openingen in Fryslân. Ook landelijk wijkt de verandering in de stand (+450) af van het aantal oprichtingen (1.460). Verhuizingen, opheffingen en wijzigingen in de registratie kunnen de stand mede beïnvloeden. De twee metingen leveren daardoor geen berekende lijst van stoppers op.

Voor heel Nederland bedraagt Grond-, water- en wegenbouw in 2025 1.460 oprichtingen; in 2019 waren het er 1.425. De landelijke beweging over dat venster komt neer op +2,5%, tegenover -62,5% voor Fryslân. In absolute aantallen ligt Nederland +35 ten opzichte van de beginmeting. Het aandeel van Fryslân in de nationale reeks gaat van 2,81 naar 1,03 procent. Dat verloopt niet noodzakelijk in dezelfde richting als het aandeel van Grond-, water- en wegenbouw binnen het regionale totaal van 5.555.

Onder de 12 vergelijkbare gebieden met een positieve meetwaarde voor Grond-, water- en wegenbouw en een beschikbare beginmeting zijn er 11 met een hogere eindstand dan Fryslân. De stand van 15 is binnen deze selectie niet gedeeld. Het dichtst in absolute aantallen komt Drenthe met 20, gevolgd door Groningen met 20. Relatief aan het eigen regionale totaal lopen de andere gebieden van 0,36 procent in Utrecht tot 1,45 procent in Zuid-Holland. Ter vergelijking staat Fryslân op 0,27 procent voor Grond-, water- en wegenbouw.

Leg een netwerkpartner uit Fryslân bij een intake twee groepen voor: de nieuwe vestigingen binnen Grond-, water- en wegenbouw (CBS, 2025: 15) en die binnen Diensten op het gebied van informatie (15). Vraag welke ervaringen bij een opening in elk werkveld terugkomen. Komen de geïnteresseerden zelf uit Fryslân, of zou juist Drenthe een logischer gespreksgebied zijn? Voor Grond-, water- en wegenbouw telt deze bron vestigingen bij de oprichting van een nieuw bedrijf. Een gewone extra locatie van een voortgezet bedrijf valt buiten deze reeks. Houd eigenaar, vestiging en vrijwillig aangemelde kandidaat apart op de gesprekslijst.