| Meetperiode | Fryslân | Nederland |
|---|---|---|
| 2019 | 5 | 150 |
| 2020 | 5 | 150 |
| 2021 | 5 | 185 |
| 2022 | 0 | 135 |
| 2023 | 5 | 165 |
| 2024 | 5 | 140 |
| 2025 | 10 | 155 |
Het CBS telt vestigingen bij de oprichting van een nieuw bedrijf. Een extra locatie van een voortgezet bedrijf valt daarbuiten. Tot en met 2023 definitief, 2024 nader voorlopig en 2025 voorlopig. Aantallen zijn afgerond. CBS StatLine 83631NED; selectie 318600, PV21.
De meetpunten voor Fryslân
Het verloop in Fryslân begint bij 5 in 2019 en bereikt 10 in 2025. In volgorde van de meetpunten zijn de tussenstappen 0, 0, -5, +5, 0, +5 oprichtingen. De grootste absolute stap voor Grafische industrie valt tussen 2021 (5) en 2022 (0). In deze selectie geldt 2022 met 0 als laagste meetpunt, en 2025 met 10 als hoogste. De eindwaarde ligt daarmee 0 onder dat maximum en 10 boven het minimum van Fryslân.
Hoe verhoudt Grafische industrie zich tot het gebied?
Van 2019 tot 2025 verschoof het totaal voor Fryslân van 5.630 naar 5.555 oprichtingen. De verandering binnen Grafische industrie was +5, bij een totale regionale beweging van -75. In 2019 kwam de categorie daarmee uit op 0,09 procent van Fryslân en in 2025 op 0,18 procent. Binnen dezelfde regio heeft Papier- en grafische industrie een bijna zo grote telling (10), vanuit 5 bij het eerste meetpunt. Sommige branchegroepen binnen de bron overlappen; deze twee categorieën zijn apart vergeleken.
Hoeveel openingen per honderd bestaande vestigingen?
Een tweede CBS-tabel geeft het aantal bestaande vestigingen van Grafische industrie op 1 januari 2025: 120 in Fryslân en 3.265 in Nederland. De oprichtingenstatistiek telt vestigingen bij de oprichting van een nieuw bedrijf. Gedurende 2025 staan respectievelijk 10 en 155 van zulke oprichtingen geregistreerd. Per honderd vestigingen aan het begin van het jaar komt dat neer op 8,33 voor Fryslân en 4,75 landelijk. Voor een wervingsbrief over openingen is dat een andere maat dan het absolute aantal 10. De verhouding bevat geen individuele kandidaten of contactadressen.
Op 1 januari 2026 staan er 135 vestigingen van Grafische industrie in Fryslân. Het verschil met 1 januari 2025 bedraagt +15 vestigingen. Zet die verandering naast de 10 openingen in Fryslân. Ook landelijk wijkt de verandering in de stand (+60) af van het aantal oprichtingen (155). Verhuizingen, opheffingen en wijzigingen in de registratie kunnen de stand mede beïnvloeden. De twee metingen leveren daardoor geen berekende lijst van stoppers op.
Van Fryslân naar de landelijke reeks
Voor heel Nederland bedraagt Grafische industrie in 2025 155 oprichtingen; in 2019 waren het er 150. De landelijke beweging over dat venster komt neer op +3,3%, tegenover +100% voor Fryslân. In absolute aantallen ligt Nederland +5 ten opzichte van de beginmeting. Het aandeel van Fryslân in de nationale reeks gaat van 3,33 naar 6,45 procent. Dat verloopt niet noodzakelijk in dezelfde richting als het aandeel van Grafische industrie binnen het regionale totaal van 5.555.
Welke gebieden lijken op de eindstand?
Onder de 11 vergelijkbare gebieden met een positieve meetwaarde voor Grafische industrie en een beschikbare beginmeting zijn er 3 met een hogere eindstand dan Fryslân. De afgeronde telling 10 komt voor bij 4 gebieden. Het dichtst in absolute aantallen komt Gelderland met 10, gevolgd door Overijssel met 10. Relatief aan het eigen regionale totaal lopen de andere gebieden van 0,05 procent in Gelderland tot 0,13 procent in Drenthe. Ter vergelijking staat Fryslân op 0,18 procent voor Grafische industrie.
Een aanleiding zoeken om ondernemers te spreken
Leg een netwerkpartner uit Fryslân bij een intake twee groepen voor: de nieuwe vestigingen binnen Grafische industrie (CBS, 2025: 10) en die binnen Papier- en grafische industrie (10). Vraag welke ervaringen bij een opening in elk werkveld terugkomen. Komen de geïnteresseerden zelf uit Fryslân, of zou juist Gelderland een logischer gespreksgebied zijn? Voor Grafische industrie telt deze bron vestigingen bij de oprichting van een nieuw bedrijf. Een gewone extra locatie van een voortgezet bedrijf valt buiten deze reeks. Houd eigenaar, vestiging en vrijwillig aangemelde kandidaat apart op de gesprekslijst.




