Nieuwe vestigingen en de wervingsvraag · Detailhandel (niet in auto's) in Fryslân

Het verloop in Fryslân begint bij 605 in 2019 en bereikt 680 in 2025. In volgorde van de meetpunten zijn de tussenstappen +240, +115, -220, +110, -40, -130 oprichtingen. De grootste absolute stap voor Detailhandel (niet in auto's) valt tussen 2019 (605) en 2020 (845). In deze selectie geldt 2019 met 605 als laagste meetpunt, en 2021 met 960 als hoogste. De eindwaarde ligt daarmee 280 onder dat maximum en 75 boven het minimum van Fryslân.

Van 2019 tot 2025 verschoof het totaal voor Fryslân van 5.630 naar 5.555 oprichtingen. De verandering binnen Detailhandel (niet in auto's) was +75, bij een totale regionale beweging van -75. In 2019 kwam de categorie daarmee uit op 10,75 procent van Fryslân en in 2025 op 12,24 procent. Binnen dezelfde regio heeft Cultuur, recreatie, overige diensten een bijna zo grote telling (715), vanuit 610 bij het eerste meetpunt. Sommige branchegroepen binnen de bron overlappen; deze twee categorieën zijn apart vergeleken.

Een tweede CBS-tabel geeft het aantal bestaande vestigingen van Detailhandel (niet in auto's) op 1 januari 2025: 7.510 in Fryslân en 202.270 in Nederland. De oprichtingenstatistiek telt vestigingen bij de oprichting van een nieuw bedrijf. Gedurende 2025 staan respectievelijk 680 en 22.375 van zulke oprichtingen geregistreerd. Per honderd vestigingen aan het begin van het jaar komt dat neer op 9,05 voor Fryslân en 11,06 landelijk. Voor een wervingsbrief over openingen is dat een andere maat dan het absolute aantal 680. De verhouding bevat geen individuele kandidaten of contactadressen.

Op 1 januari 2026 staan er 7.550 vestigingen van Detailhandel (niet in auto's) in Fryslân. Het verschil met 1 januari 2025 bedraagt +40 vestigingen. Zet die verandering naast de 680 openingen in Fryslân. Ook landelijk wijkt de verandering in de stand (+3.980) af van het aantal oprichtingen (22.375). Verhuizingen, opheffingen en wijzigingen in de registratie kunnen de stand mede beïnvloeden. De twee metingen leveren daardoor geen berekende lijst van stoppers op.

Voor heel Nederland bedraagt Detailhandel (niet in auto's) in 2025 22.375 oprichtingen; in 2019 waren het er 19.640. De landelijke beweging over dat venster komt neer op +13,9%, tegenover +12,4% voor Fryslân. In absolute aantallen ligt Nederland +2.735 ten opzichte van de beginmeting. Het aandeel van Fryslân in de nationale reeks gaat van 3,08 naar 3,04 procent. Dat verloopt niet noodzakelijk in dezelfde richting als het aandeel van Detailhandel (niet in auto's) binnen het regionale totaal van 5.555.

Onder de 12 vergelijkbare gebieden met een positieve meetwaarde voor Detailhandel (niet in auto's) en een beschikbare beginmeting zijn er 8 met een hogere eindstand dan Fryslân. De stand van 680 is binnen deze selectie niet gedeeld. Het dichtst in absolute aantallen komt Groningen met 650, gevolgd door Flevoland met 785. Relatief aan het eigen regionale totaal lopen de andere gebieden van 9,79 procent in Noord-Holland tot 14,73 procent in Flevoland. Ter vergelijking staat Fryslân op 12,24 procent voor Detailhandel (niet in auto's).

Leg een netwerkpartner uit Fryslân bij een intake twee groepen voor: de nieuwe vestigingen binnen Detailhandel (niet in auto's) (CBS, 2025: 680) en die binnen Cultuur, recreatie, overige diensten (715). Vraag welke ervaringen bij een opening in elk werkveld terugkomen. Komen de geïnteresseerden zelf uit Fryslân, of zou juist Groningen een logischer gespreksgebied zijn? Voor Detailhandel (niet in auto's) telt deze bron vestigingen bij de oprichting van een nieuw bedrijf. Een gewone extra locatie van een voortgezet bedrijf valt buiten deze reeks. Houd eigenaar, vestiging en vrijwillig aangemelde kandidaat apart op de gesprekslijst.